Yerçekimsiz Ortamın Vücuda Etkileri Nelerdir?

yerçekimsiz ortamın vücuda etkileri nelerdir?

Yerçekimsiz Ortamın Vücuda Etkileri Nelerdir?

Dünya’nın yörüngesinde bulunan Uluslararası Uzay İstasyonu’na her ay düzenli olarak astronot ve kozmonotlar gidip gelmektedir. UUİ’den dönen astronotlar genellikle Dünya’ya döndüklerinde birkaç gün normal bir şekilde yürüyemedikleri gözlemlenmiştir. Bilim adamlarının astronotlara yaptığı araştırmalar sonucunda ise bu olayın sebebi; vücudun yerçekimsiz ortama göre kendini ayarlaması ve yerçekimli ortama girdiklerinde kemik yapılarının 60-70 yaşlarında bir insana benzemesi gibi bir durum söz konusudur.

Ayrıca astronotların kemik yapılarının değişmesi gibi, bağışıklık sistemlerinin de değişmesi araştırmalar sonucunda kanıtlanmıştır. Bu gibi vücutsal değişiklikler normale döndüklerinde hiçbir kalıcı sağlık sorunlarına da yol açmadığı gözlemlenmiştir. Bunlardan en önemlisi, kalp atış hızının yerçekimsiz ortamda daha yavaş attığı ve kan pompalama gibi işlerini yerçekimli ortama göre daha yavaş yaptığı da bilinmektedir.

Not: Bilim adamlarına göre; yerçekimsiz ortamda bir astronotun kalabileceği süre, maksimum 1 yıl olarak belirlenmiştir.


Astronotlar Dünya’ya Döndüklerinde Neden Yürüyemezler?

Astronotların kemik yapıları yani vücutsal faktörleri, yerçekimsiz ortama alıştıkları için ayak kemikleri baskı alamadığından ve bağışıklı sistemleri normal bir insan sistemi gibi çalışmadıklarından, yerçekimli ortama geldiklerinde birkaç gün süreyle yürüyemedikleri biliniyor.

UUİ’de Nasa tarafından astronotlara sağlanan, spor kapsülü vardır. Bu kapsül içerisinde astronotlar yaklaşık 2 saatlerini her gün spora ayırmalıdırlar. Çünkü sürekli vücutları hareketsiz kaldığı için, belirli bir süre sonra halsizlik, uyku bozukluğu ve en önemlisi psikolojik travmalara sebep olabilecek duyguları bastırmak adına, spor yapmalıdırlar.

Genellikle astronotlar, günün öğle saatlerinde 1 saatlerini koşu bantlarına ayırıp, diğer 1 saatlerini ise, ağırlık kaldırma gibi aktivitelere ayırmaktadırlar.
dünya'ya dönen ve yürüyemeyen astronot

İstasyonda Spor Nasıl Yapılıyor?

Bildiğiniz gibi yerçekimsiz ortam demek, her şeyin orantısız şekilde yükselmesi ve süzülmesi demektir. Bunun önüne geçebilmek için astronotlar, kendilerini spor aletlerine özel bir bantla bağlayıp, yaylar sayesinde gerekli, zorunlu spor aktivitelerini yapmak için çaba gösteriyorlar. Bu aktiviteler yerçekimsiz ortamda, yerçekimli hissi verip, astronotların daha verimli çalışmalarını ve daha sağlıklı olmaları için hazırlanan yaşamsal fonksiyonlardır.

Astronotların Yakalandığı Geçici Hastalık Nedir?

Astronotlar, genellikle Dünya’ya döndüklerinde bir bebek gibi vücutsal hareketliliklerinden haberdar değillerdir. İşte bunun sebebi; osteoporoz dediğimiz kemiksel metabolizmanın bozulmasıdır. Bunun önüne geçebilmek için yukarıda anlattığım gibi, spor yapmalıdırlar. Fakat geçici bir hastalık da olsa, yerçekimli ortama girdiklerinde vücutlarının yaklaşık %50’sini oynatamaz ve hareket ettiremezler.

Ayrıca astronotların, istasyonda geçirdiği süre zarfına bağlı kalarak da, boyunlarında 4 ila 5 cm arasında bir uzama görülür. Boyun uzaması tamamen vücudun iskeletine bağlı kalarak bilim adamlarınca gözlemlenmiştir.

Yorum Gönder